Digitaal soeverein

Wat en hoe

Wat is digitaal soeverein?

Digitale soevereiniteit is een bestuurlijke kerndoelstelling om beschikbaarheid, veiligheid en continuiteit te helpen borgen. Het geeft regie over de digitale infrastructuur, ondersteund door open source en container technologie en een hybride model met soevereine (hosting)partners voor de ondersteuning.

Maar de weg naar soevereiniteit is geen gemakkelijke. De push naar niet soevereine ICT kwam voor een belangrijk deel uit de bestuurskamers. Saas beloofde immers gebruik van de IT service zonder gedoe met installeren, onderhoud, patches, veiligheids en bovenal ISO certificeringen. Instant beschikbaar, beheerders en ontwikkelaars konden naar huis en je betaalt alleen wat je gebruikt. Schaalbaarheid, beschikbaarheid en lagere kosten dus en een 'regie organisatie' als ultieme droom.

Schaalbaarheid en beschikbaarheid biedt het zeker. Maar was dat eigenlijk het probleem wat opgelost moest worden? Waarom was dat in Nederland prominenter dan in andere landen? Zo komt SURF (de ICT coƶperatie van het onderwijs) in haar Cloud Sourcing Strategie (2024) tot de conclusie dat het Nederlandse onderswijs in handen is van een zeer klein aantal grote tech bedrijven, waar andere EU landen daar bewust een andere koers gekozen hebben. De noodzaak voor schaalbaarheid op hyper scaler niveau wordt daarbij regelmatig overschat. De meeste onderwijsinstellingen hebben simpelweg niet de omvang waarbij dat het verschil maakt. Hoewel het Nederlandse onderwijs hier als voorbeeld is genomen lijkt dit ook voor andere sectoren op te gaan.

Dan de beschikbaarheid. Was die zo slecht? In veel gevallen niet. Natuurlijk, er waren wel eens incidenten, maar die zijn er ook met een SAAS oplossing.

Misschien was het een hype, of toch vooral een poging tot bezuiniging. Neem de casus van SIDN (de Nederlanse beheerder van het .nl domein). De voorgenomen migratie van deze uiterst belangrijke soevereine internet-schakel zou naar AWS (Amerikaanse hyperschaler) moeten omdat het beheer te kostbaar en complex zou worden. Geld en angst dat we het niet zelf kunnen dus. Gelukkig zijn deze migratieplannen in 2024 herzien, na aanhoudende druk en kritiek. Ineens kon het klaarblijkelijk toch wel.

Maar wat is er dan nodig om de soeveiniteit te borgen en toch mee te kunnen met de ontwikkelingen? En hoe ga je dan om met governance, AI en SLA's?

Deze site brengt kennis en ervaringen bij elkaar om dit in beeld te brengen.